VVV-archief Doel ontsloten
Doel, sinds 1977 een deelgemeente van Beveren, is het meest noordoostelijk gelegen dorp van de provincie Oost-Vlaanderen, gelegen op de linkeroever van de Schelde. Het dorp heeft sinds het begin van de jaren 1950 in toenemende mate te lijden onder de uitbouw van het industriegebied op de Linkeroever en de uitbreiding van de Antwerpse haven. Vooral na 1970 kwam een echte exodus op gang, naar aanleiding van de onzekerheid over de definitieve bestemming van Doel. Desondanks ontwikkelde zich in het polderdorp een grote toeristische activiteit, die ongetwijfeld een rem poogde te vormen op de bedreigingen waarmee het dorp te kampen kreeg. Van 1937 tot 1988 werd het toerisme in Doel gepromoot door een zogenaamde Vereniging voor Vreemdelingenverkeer (VVV).
VVV Doel werd opgericht in 1937. De officiële benaming was “Vereniging tot Bevordering van Vreemdelingenverkeer en Toerisme vzw”. Het algemene doel werd als volgt geformuleerd: “de maatregelen bestudeeren, welke een vergrooting van den voorspoed kunnen ten gevolge hebben”. Meer concreet hield dit het volgende in: “Ze beijvert zich inzonderheid om de streek ten noordoosten van Oost-Vlaanderen in toeristisch opzicht in te richten, de landschappen te vrijwaren, vreemdelingen door een oordeelkundig propaganda aan te lokken, hun een goed onthaal te verzekeren en feestelijkheden te doen inrichten die van aard zijn om ze ontspanning te verschaffen en hun verblijf te doen verlengen”.
Hoewel al vanaf het begin van de jaren 1920 de veerboten van Flandria NV regelmatige diensten tussen Doel en Antwerpen verzekerden, hetgeen een toenemende bezoekersstroom tot gevolg had, zou één dag de concrete aanleiding geweest zijn tot het oprichten van VVV Doel. Op 3 mei 1936 vond namelijk de overbrenging plaats van het stoffelijk overschot van pater Damiaan met het schoolschip Mercator. Doel was de eerste Belgische gemeente die de overbrenging kon begroeten. Deze dag betekende een hoogdag voor het toerisme in Doel en leidde tot de oprichting van de VVV.
De functie van VVV Doel werd sinds 1977 geleidelijk aan overgenomen door de gemeente Beveren, die een eigen toeristische dienst uitbouwde. Dit gegeven, in combinatie met de vroegtijdige dood van de secretaris en de gevorderde leeftijd van de voorzitter, zorgde er wellicht voor dat de vereniging nauwelijks haar 50ste verjaardag overleefde en in 1988 ophield te bestaan.
In 1989 werd het archief van VVV Doel aan het Rijksarchief te Beveren geschonken door mevrouw Liliane Lauret, de weduwe van de laatste secretaris, Albert Van Iseghem.
In 1989 werd het archief van VVV Doel aan het Rijksarchief te Beveren geschonken door mevrouw Liliane Lauret, de weduwe van de laatste secretaris, Albert Van Iseghem.
Het archief bevat een schat aan informatie over het toerisme in Doel vanaf eind jaren 1930:
- Jaarverslagen en programma’s van de VVV;
- Notulen van de algemene vergadering en de raad van bestuur;
- Boekhoudkundige bescheiden: facturen, balansrekeningen en begrotingen;
- Stukken betreffende de organisatie van activiteiten voor de leden;
- Dossiers inzake folders, brochures, affiches, enz. van de toeristische activiteiten die in Doel georganiseerd werden;
- Een uitgebreide verzameling krantenknipsels met betrekking tot Doel;
- Een uitgebreide fotoverzameling met betrekking tot Doel.
Tevens is er heel wat documentatie in het archief aanwezig. Deze stukken, veelal publicaties, gaan terug tot het einde van de 19de eeuw. Het grootste deel werd verzameld door Albert Van Iseghem, die een boek voorbereidde over de geschiedenis van Doel. Dit moest het sluitstuk worden van de viering van 50 jaar VVV Doel. Als gevolg van zijn overlijden kwam het boek er echter nooit.
De ca. 250 foto's in het archiefbestand werden kort na de inventarisatie in samenwerking met de Erfgoedcel Waasland gedigitaliseerd door Johan De Vriendt en zijn sinds enige tijd raadpleegbaar op www.beeldbankwaasland.be.
Het archief is vrij raadpleegbaar, aangezien het om privé-archief gaat en er bij de schenking geen richtlijnen werden vastgelegd omtrent de openbaarheid.
DE SMET S., Inventaris van het archief van de Vereniging voor Vreemdelingenverkeer te Doel (1937-1988)
Het archief is vrij raadpleegbaar, aangezien het om privé-archief gaat en er bij de schenking geen richtlijnen werden vastgelegd omtrent de openbaarheid.
DE SMET S., Inventaris van het archief van de Vereniging voor Vreemdelingenverkeer te Doel (1937-1988)
* Rijksarchief te Beveren, Inventarissen, 150, Brussel, 2008, publicatienummer: 4639, kostprijs: 2,50 euro
* Dienst Publicaties van het Algemeen Rijksarchief (Ruisbroekstraat 2 – 1000 Brussel, tel. 02/513 76 80, e-mail publicat@arch.be : publicatienummer: 4639